Kısaca Berkeley (Berk)

Kısaca Berkeley (Berk)


Berkeley, kısaca diyor ki: Kavranılamayan herşey aklın içindedir, yani doğada değildir. Daha net bir şekilde, bizim uzay, zaman ve hareket dediğimiz metafiziğin ve yoruma dayalı kozmolojinin temel öğelerinin evrende fiziksel olarak varolmadıklarını; sadece bir şekilde, artık her nasılsa bizim zihnimizde yer aldığından bahsediyor.

Ve bu öğeler de bizim algımızı borçlu olduğumuz türden şeyler. Yani Kant’ın dediği gibi onlar olmasa biz hiçbir şey algılayamazdık, daha doğrusu biz her türlü algımızı onlara borçluyuz. Fakat algıladığımız şeyler gerçek diyoruz. Bir şekilde bu bahsettiğim temel öğeler ve doğada var olan gerçeklikler ilişkili. Zaten felsefenin en temel problemi de bu ilişki. Bizim var olanlar hakkında edindiğimiz bilgi. Bu noktaya kadar yeryüzünde varolan bütün zihinler anlaşmakta. Fakat bu noktadan sonra artık elimizde kesin hiçbirşey yok, kanıt yok, ispat yok, deneyim yok, bu noktadan sonrası öyle bir alan ki artık herkes farklı farklı noktalara değinmekte ve bir şekilde konuyu bir ucundan tutup, o yolda sağlam ilerlemeye çalışmakta. Bu akademik kaygılardan kaynaklanan bir zorlama mı? Yoksa samimi bir şekilde buradaki çaresizlikten kurtulma çabası mı? Bazılarına göre bu noktadan sonrası için çaresiziz. Bazılarına göre neye inanırsak gerçeklik ona dönüşür ya da buradaki gerçekliği bilemeyiz sadece inanabiliriz. Bazılarına göre bu noktanın sonrasındaki inanç, bilginin aynı türden gelişmiş türden devamı… falan filan işte, artık her neyse. Yani kavranılır olan tek şey hayret etmemiz, kuşku etmemiz gibi şeyler. Bu noktadan sonra kavranabilirlik, hissedilebilirlik ve algılanabilirlik arasından tercih yapma meselesine dönüşüyor mevzu. Öyle görünüyor ki bu dünya bilgi dünyası değil, bilinmezlik dünyası, tabii bu bilinmezlik dünyasının içinde küçücük bir bilim dünyası var. Bu dünya bazılarına yeterli görünmekte. Onun dışı ne bilgi alanı ne de ilgi alanı. İşte felsefede ilerleme yoktur iddiasına bulunanlar, sanırım olaya birazcık buradan bakıyorlar.

1 comment

Add yours

+ Leave a Comment